Gemeenteconferentie integreert beleidsterreinen bij aanpak overgewicht

26 november 2008

Op dinsdag 25 november vond in Hotel- en Congrescentrum Papendal de Gemeenteconferentie 2008 plaats.
De conferentie, georganiseerd door het Congres- en Studiecentrum van de VNG, het NIGZ en het Convenant overgewicht, was een vervolg op de succesvolle conferentie van 2007 en had als thema ‘Preventie van overgewicht in de gemeente’ plaats, met als subthema 'een stap verder'. Ook dit jaar waren er weer medewerkers van gemeenten en GGD’en uit heel Nederland aanwezig om informatie op te doen en ervaringen uit te wisselen. Daarnaast waren er veel vertegenwoordigers van landelijke organisaties aanwezig.

Gezonde reactie op ongezonde omgeving

Dagvoorzitter Paul Rosenmöller keek in zijn opening naar Amerika, waar overgewicht en obesitas een probleem van nationale
veiligheid is. In het land waar 2 op de 3 volwassenen te dik is kunnen brandweermannen, politieagenten en medewerkers van andere veiligheidsdiensten hun werk niet meer naar behoren uitvoeren. In Nederland levert overgewicht nog geen probleem op voor onze veiligheid, maar dat er gehandeld dient te worden om het probleem terug te dringen is evident. De omgeving dient minder obesogeen gemaakt te worden. Volgens Paul Rosenmöller is overgewicht namelijk een gezonde, menselijke reactie op een ongezonde omgeving.

EPODE

Hoogleraar Voeding en Gezondheid aan de VU Amsterdam, Jaap Seidell, gaf een presentatie over de EPODE-methodiek. Dit Franse model om overgewicht tegen te gaan, redeneert vanuit het gezin. Er moet een gezonde omgeving gecreëerd worden, die uitnodigt tot gezond gedrag. De kern van de methode is de langjarige, integrale aanpak. Een burgemeester verbindt zich voor ten minste 5 jaar aan de aanpak. De kracht van de aanpak zit in de synergie. Door een samenwerking tussen private en publieke partijen kunnen er resultaten geboekt worden. Bekijk hier de presentatie van Jaap Seidell. Presentatie Jaap Seidell [pdf - 1618kB]

Een stap in een andere richting

Na de presentatie van Jaap Seidell volgde er een discussieronde onder leiding van Paul Rosenmöller. Aan de tafel namen ambtenaren uit verschillende sectoren plaats om hun visie kenbaar te maken op de aanpak van overgewicht en het belang van samenwerking. Deelnemers waren Martin Klapwijk, manager ontwikkeling wijk in de gemeente Zwolle, Ina Kleijwegt, beleidsambtenaar RO in de gemeente Zwijndrecht en stedenbouwkundige en Corniel Groenen, manager sector Sport en Recreatie in de gemeente
’s-Hertogenbosch. Uitkomsten uit de discussie
waren dat het noodzakelijk is dat de zachte sector de taal moet leren spreken van de harde sector binnen een gemeente. Om overgewicht aan de kaak te stellen bij ruimtelijke ordening en projectontwikkelaars moet je met een goed verhaal komen. Een kosten-batenanalyse. Daarnaast is het van belang dat je vanaf de eerste gesprekken aan de tafel zit. Maar bovenal is het noodzakelijk dat je de verantwoordelijke bestuurders enthousiast krijgt. Niet alleen de wethouder van volksgezondheid, maar ook die van ruimtelijke ordening.
Tot slot werden er twee tips meegegeven: vermoei uitvoerders niet met beleidsdocumenten, maar laat ze concreet iets dóen. En: denk vanuit de bewoners, niet vanuit stenen.

Effectieve interventies

Tijdens het tweede gedeelte van de ochtend konden de bezoekers kennismaken met succesvolle interventies.
Het NISB presenteerde haar ‘Koplopers’. De gemeente Rotterdam en het jeugdfonds van de Nederlandse Hartstichting Jump presenteerden gezamenlijk het programma Lekker Fit! De GGD Amsterdam presenteerde Jump In. De bezoekers kregen in korte tijd informatie over de projecten, waarmee zij mogelijk aan de slag kunnen in hun gemeente.

Hoe nu verder?

Tijdens de terugkoppeling werd duidelijk dat de bezoekers veel informatie op hadden gedaan en ervaringen uit hadden kunnen wisselen. Ze hadden bruikbare tips gekregen. Uit het publiek kwam de vraag hoe nu verder te gaan in de gemeenten. Dagvoorzitter Paul Rosenmöller riep de gemeenten die verder zouden willen gaan met EPODE op zich te melden bij het Convenantbureau overgewicht.
Tevens werd de vraag gesteld: ‘Hoe overtuig ik nou mijn wethouder?’. Joop ten Dam, lector de Gezonde Stad van Hogeschool Windesheim, aanwezig in het publiek, beloofde hiervoor met een opzet te komen.